قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
653
تاريخ الفي ( فارسى )
ذكر وقايع سال سى و نهم از رحلت خير البشر در اين سال غزوهء قسطنطنيّه روى نمود . بعضى از ارباب تواريخ برآنند كه غزوهء قسطنطنيّه از جملهء وقايع سال سى و پنجم بود . و كيفيّت اين واقعه چنين آوردهاند كه معاوية بن ابى سفيان در اين سال سفيان بن عوف را با لشكرى عظيم به جانب روم فرستاد و پسر خود ، يزيد ، را نيز امر كرد كه به آن غزوه رود . امّا يزيد خود را بيمار ساخته از آن سفر خود را معاف داشت . چون سفيان بن عوف به فرقدونه رسيد قحطى عظيم و بيمارى بسيار ميانهء ايشان پيدا شد . چون اين خبر به يزيد رسيد از روى خوشحالى اين قطعه را گفت : ما إن ابالى بما أصاب جموعهم * بالفرقدونة من حمّى و من جوع إذا اتّكأت على أيماط مرتفع * بدير مرّان عندى امّ كلثوم حاصلش آنكه : ما را چه پروا از آنچه به آن جماعت در فرقدونه از گرسنگى و بيمارى رسيده ، و حال آنكه ما در دير مرّان با ام كلثوم بر بالشهاى مرتفع نشسته به عيش و نشاط مشغوليم . - و ام كلثوم ، بنت عبد اللّه بن عامر ، زن يزيد بود . چون اين شعر به معاويه رسيد سوگند خورد كه من البتّه يزيد را پيش سفيان بن عوف به ارضروم مىفرستم تا با ايشان شريك باشد در شدّت و بيمارى . القصّه ، يزيد را با لشكرى انبوه به جانب روم فرستاد . در اين لشكر ابن عباس ، ابن عمرو ابن الزبير ، ابو ايّوب الانصارى و عبد العزيز بن زفراة الكلابى همراه بودند . چون به قسطنطنيه رسيدند ميانهء ايشان جنگهاى عظيم شد . عبد العزيز در آن جنگ مقتول شد و ابو ايّوب الانصارى نيز در وقت مراجعت به حوالى قسطنطنيه كشته شد . قبر او الحال در بيرون شهر است .